Sayıların Gizemi – 1

sayılarNeden, hemen hemen her kültürde yedi sayısı uğurlu hatta kutsal sayıdır? Neden, kediler dokuz canlıdır (yedi canlı oldukları İran hariç)? Sayılar, edebiyattan folklora ve kişisel batıl inançlara dek günlük hayatımızda çok belirgin bir rol oynar. Annemarie Schimmel bu büyüleyici kitabında, ilk zamanlardan beri sayıların nasıl anlam ve gizem kazandıklarının izini sürüyor. Sayı sistemlerinin kökenlerine dair verdiği bilgiler hem bilgilendirici hem de eğlendirici; sayıların büyüleyiciliğinin matematiğin gelişimine koşut olarak nasıl arttığını gösteriyor. Ama Sayıların Gizemi’nin asıl konusu, sayı sembolizmi. Annemarie Schimmel, sayı sembolizminin kaynaklarını açıkladıktan sonra 1’den 10.000’e kadar sayıların Yahudilikte, Hıristiyanlıkta ve İslamiyet’te anlamlarını Hint, Çin, Kızılderili, Aztek, Türk ve Batı kültüründen örneklerle gösteriyor. İncil’den Shakespeare’e kadar sayıların nasıl eril-dişil, kötü-iyi, uğurlu-uğursuz olarak düşünüldüğünü örnekliyor.

1

BAŞLANGIÇSAL VARLIĞIN SAYISI

Bir, her sayıya nüfuz etmiştir. Bütün sayıların ortak ölçüsüdür. Bütün sayıları birleştirmiştir, ister çıkartarak ister çarparak. Bir, her zaman aynı ve değişmezdir, bu nedenle kendi kendisiyle çarpıldığında yine kendisini verir. Parçası olmasa da bölünebilir. Bununla birlikte bölme parçalardan çok yeni birimler doğurur. Ama bu birimlerin hiçbiri bütün birimden daha küçük veya daha büyük değildir ve en küçük parçası kendi bütünlüğü içinde kendisidir yine.

Gizemli Bir’in niteliklerinin, ortaçağ gizemcisi Agrippa von Nettesheim tarafından 1500 civarında yapılan bu betimlemesi matematiksel olarak doğru kabul edilmese de, 1’in dinsel geleneklerdeki önemini göstermeye yarar.

Geometrik olarak nokta ile gösterilen 1, Pisagorcular ve onların etkisi altındaki düşünürlerce gerçek bir sayı olarak ele alınmamıştır, Çünkü Euclid’in kabulüne göre bir sayı birimlerin oluşturduğu bir toplamdır. 1, sayıların ilk başlangıcı olduğundan, tek sayı bile olsa, eril ilkeye biraz daha yakın dursa da, hem eril hem de dişil olarak görülür. Eril bir sayıya eklendiğinde sonuç dişil bir sayı olur, örneğin; 3+1= 4 , 4+1=5.

Bir, başlangıçsal Bir’in, bir ikincisi olmayan ilahinin, kutuplaşmamış varoluşun simgesi oldu. İlişkiyi, bütünlüğü ve birliği kapsar ve kendi içine dönüktür, ama yaratılmış bütün varoluşun ötesinde durur. Gerçek birlik kavranamaz, ama bununla birlikte mümkün olabildiğince kendisi hakkında düşünen bir Ben’dir, ortada bir dualite mevcuttur: gözleyen ve gözlenen. Kutupsallık tanımanın özüdür. Sıfatlarla nitelenen yalnızca kutupsallıktan dolayı tanınabilir. Büyük ve küçük, yüksek ve derin, acı ve tatlı – bütün bu nitelikler bir sıralama sistemiyle bağlantılıdır. Bununla birlikte ilahilik kutupsallığın ötesindedir; mutlak varoluştur, herhangi bir sıralama sistemiyle bağlantısızdır.

Kadim Çinde’de, Bütünü, Mükemmeli, bütün kutupsallığın ötesindeki Mutlak’ı temsil eden 1’e dair benzer görüşler ileri sürülmüştür.

Bir, ilahiliğin ideal sembolüdür, çünkü ilahilik ruhtur ve çoklukla birlikte olmaya zorunlu olan maddi niteliklerle hiçbir ilgisi yoktur. Böylece 1’in zıttı yoktur ve görünüşte tanrıya karşıt olan olumsuz ilke bile en sonunda iptal olur ya da Birlikle bütünleşir. 1’e gelince, Tanrı, Bir’in kendi varlığı içinde benzersiz olması gibi Mutlak Bir’dir.

Alman Protestan gizemci Valentin Weigel 1’in gizemini güzel bir deyişle tanrının sayısı olarak ifade etmiştir. “Bir, bütün sayıların, 2, 3, 5, 10, 100, 1000’in sonucu ve kavranışıdır. Böylece 1’in bütün sayıların iç içe geçmişi olduğu ve 2, 3, 5, 10, 100, 1000’in iç içe geçmişin açılmasından başka bir şey olmadığı söylenebilir. Tanrı’yı ilk sayıyla ve yarattıklarını diğer sayılarla karşılaştıracağım, çünkü Tanrı birdir…ve çünkü yarattıkları kendi içinde iki katlıdır ya da iki niteliği vardır, oysa bir kendi kendisiyledir.

Müslüman gizemciler açısından, Allah’ın adının ilk harfinde olduğu gibi, Arap alfabesinin ilk harfi olan elif harfinin sayısal değerinin 1 olması, onlara, her edebi düzeyde sözcük oyunu ve kinaye için olağanüstü bir olanak sunmaktadır. Bütün bilgelik ve bilgiyi kendi içinde barındırdığına göre alfabenin ilk harfini ve sayısal değerini bilmek yeterli değil midir? Bir [Tek] Tanrı’yı bilmeye ulaşmış kişinin başka hiçbir şeye gereksinimi yoktur.

 

Annemarie Schimmel

 

Yazının devamı Sayıların Gizemi – 2 ‘yi okumak için buraya tıklayınız.

Reklamlar
Tagged with: , , , ,
Katagorisiz kategorisinde yayınlandı

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

Acun Kutlu Melis
Accredited Member of WMA,
Member of INHA
Reiki Grand Master&Teacher
Reiki Enerji Ve Kuanum Merkezi - Takyon Türkiye
İletişim:
Email:
acunkutlumelis@gmail.com
Telefon:
0507 966 1026

Bu bloğa abone olmak ve yeni yazı eklendiğinde email ile bilgi almak için önce email adresinizi kutucuğa giriniz sonra "ÜYE OL!" buttonuna basınız.

Diğer 309 takipçiye katılın

Blog Stats
  • 755,678 hits